لالای فرشته

درد شکم

كودك من از درد شكم شكایت دارد. چطور می‌توانم علت این بیماری را بفهمم؟
تشخیص دقیق علت شكم‌درد كودك می‌تواند فریب‌دهنده باشد? حتی اگر توان سخن گفتن و توضیح درباره دردش را هم داشته باشد. تنها تمركز بر یافتن محل درد كافی نیست? بلكه تشخیص وجود ( یا نبود) دیگر علایم نیز بسیار مهم است.
اگر بلافاصله پس از صرف شام و دسر از شكم‌درد شكایت كند ولی نشانه‌ی دیگری وجود نداشته باشد? ممكن است علت این بیماری تنها پرخوری باشد. ولی اگر بی‌قرار است و علاوه بر درد شكم استفراغ یا اسهال نیز دارد? می‌توان اطمینان داشت كه علتی جدی‌تر درمیان است.
علت مشكلات شكمی در كودكان خردسال چیست ؟
شرایط زیر شایع‌ترین علل شكم‌درد در كودكان هستند? گرچه علل محتمل دیگری نیز وجود دارند. اگر كودك شما ناگهان بیمار شود? دردی در شكمش داشته باشد كه به سادگی از بین نمی‌رود یا حتی بدتر هم می‌شود و نگران وی هستید? با دكترش تماس بگیرید. همیشه در مواقع خطر بهتر است موضوع را جدی بگیریم. 1. ورم معده و روده یا " آنفلوآنزای شكمی"
آیا كودكتان علاوه بر درد‌های شكمی اسهال و استفراغ هم دارد ؟ اگر چنین است? ممكن است مبتلا به ورم معده و روده باشد كه پس از عفونت‌های حاد تنفسی یكی از بیماری های شایع محسوب می شود.
ورم معده و روده همچنین می‌تواند در اثر ابتلا به باكتری‌های جدی‌تر? همچون سالمونلا? شیگلا? استافیلوكوكوس? كمپلوباكتر یا اشرشیاكولی نیز ایجاد شود. موارد دیگری هم به خاطر ابتلا به انگل‌هایی چون جیاردیا به‌وجود می‌آیند. نشانه‌های آشكار در كودك شما می‌تواند بسته به علت بیماری ملایم یا حاد باشند? و ممكن است برای تنها چند ساعت یا چند روز ادامه یابند.
از آنجا كه عامل این بیماری معمولا یك ویروس است? نمی‌توان آن را با آنتی‌بیوتیك معالجه كرد. ولی این بدین معنی نیست كه بنشینید و منتظر طی شدن دوره‌ی بیماری شوید. اگر ورم معده و روده موجب استفراغ? یا اسهال و تب و كم‌اشتهایی در كودك شما شده است? ممكن است به سرعت آب بدن او از دست برود? لذا مهم است كه مطمئن شویم كودك ما در طول مبارزه با بیماری مقادیر زیادی از مایعات بنوشد.
به دنبال نشانه‌های از دست رفتن آب بدن بگردید و اگر احساس می‌كنید كودك‌تان در حال از دست دادن آب بدنش است با دكتر تماس بگیرید. اگر با علایم جدی از دست دادن آب بدن در او مواجه شدید? سریعا او را به اورژانس برسانید.
هر چه زودتر رژیم غذایی طبیعی را به كودك‌تان بازگردانید و فقط از غذاهای چرب پرهیز كنید. در مورد معالجه‌ی این بیماری‌ها بیشتر بدانید :
اسهال
استفراغ
از دست دادن آب بدن
2. آلرژی به شیر یا عدم‌تحمل لاكتوز
اگر كودك شما به شیر آلرژی دارد? سیستم ایمنی بدن او به پروتئین‌های موجود در شیر واكنش نشان می‌دهد. آلرژی به شیر مرتباً در نوزادان و كودكان رخ می‌دهد. علایم این بیماری? استفراغ? اسهال? شكم‌درد و جوش است. در موارد حاد آلرژی به شیر? كودك ممكن است با واكنشی خطرناك موسوم به شوك آنافیلاكسی مواجه شود. عدم تحمل لاكتوز زمانی رخ می‌دهد كه بدن آنزیم لازم برای تجزیه و هضم لاكتوز? قند اصلی موجود در شیر را تولید نكند. علایم این بیماری? اسهال? حالت تهوع? درد شكمی? نفخ و گاز معده است. عدم تحمل لاكتوز در نوزادان رایج نیست? و معمولاً در اواخر نوزادی یا در ده سال نخست زندگی ظهور می‌كند.
برای ردگیری علت بیماری? پزشك ممكن است پیشنهاد كند كه برای چند روز همه‌ نوع لبنیات (شیر? پنیر? بستنی? پودینگ و غیره) را از كودك خود دور كنید و سپس به آرامی مجددا آنها را در رژیم غذایی‌اش قرار دهید. اگر مشكلات شكم كودك شما مجددا آغاز شود? مقصر اصلی را یافته اید.
برای كودكانی كه به شیر آلرژی دارند? شیر سویا راه‌حل مناسبی خواهد بود? ولی نه برای همه‌كس: 5 تا 10 درصد از كودكانی كه به شیر آلرژی دارند? به شیر سویا هم حساسند. در این صورت? باید با دكتر كودك خود یا یك متخصص تغذیه? در مورد اینكه چطور از رسیدن كلسیم كافی به بدن كودك از طریق غذاهای دیگر مطمئن شوید? مشورت كنید. اگر كودك‌تان نمی‌تواند لاكتوز را تحمل كند? راه‌حل آسان‌تر خواهد بود. وی می‌تواند تا زمانی كه شكلی تركیبی از لاكتاز را دریافت می‌كند? به مصرف لبنیات ادامه دهد. همچنین می‌توانید شیر بدون لاكتوز برایش بخرید.
اطلاعات بیشتری در مورد نحوه‌ی تشخیص و درمان آلرژی‌ها و حساسیت‌های غذایی بدست آورید.
3. یبوست و تغییر در رژیم غذایی
شایع‌ترین مشكل شكمی در كودكان كم‌سن و سال ـ كه در حال افزودن غذاهای بیشتر و بیشتری به رژیم غذایی خود هستند- یبوست است. یبوست به معنای این است كه فرد به مدت دو یا سه روز قادر به دفع نباشد و پس از آن نیز تكه‌های كوچك سفتی از مدفوع را دفع كند.
اگر كودك شما مبتلا به این بیماری است? خونسردی خود را حفظ كنید. پس از چند هفته? سیستم گوارش وی با تغییرات ایجاد شده در رژیم غذایی تنظیم خواهد شد و وی دوباره آغاز به دفع عادی خواهد كرد.
شما می‌توانید با نوشاندن مایعات كافی در طول روز به تسریع این پروسه كمك كنید. و در روزهایی كه به نظر می‌آید دچار یبوست شده است? به او غذاهایی بدهید كه مدفوع روان‌تری تولید می‌كنند ( مثل زردآلو? گلابی? آلو و نخود فرنگی) و آن دسته از غذاها را كه مدفوع سفت‌تری ایجاد می‌كنند كنار بگذارید ( مثل موز? سیب و پوره‌ی سیب? هویج? برنج? و كدو).
علاوه براین‌ها? ورزش نیز می‌تواند به حركت روده‌ها كمك كند? پس كودك خود را تشویق به تحرك كنید.
4. بیماری مجاری بالایی تنفس
باور كنید یا نه? سرما‌خوردگی یا آنفلوآنزای معمولی می‌تواند باعث ایجاد شكم‌درد در كودك گردد. دلیل این امر این است كه مقدار زیادی از مخاط ایجاد شده در اثر بیماری مربوط به مجاری بالای تنفسی به گلو راه می‌یابد. وقتی این مخاط بلعیده شود? می‌تواند موجب سوزش معده‌ی كودك شود.
برخی از كودكان برای دفع این مخاط از سیستم‌شان استفراغ می‌كنند. شكل خوشی ندارد? ولی معمولاً مؤثر واقع می‌شود و درد از بین می‌رود. برخی اوقات یك بیماری تنفسی جدی‌تر نیز می‌تواند به درد شكم در كودك بیانجامد. اگر كودك‌ شما گلودرد?تب? و سردرد هم داشته باشد? ممكن است به گلودرد میكروبی مبتلا شده باشد. اگر فكر می‌كنید كه شكم‌درد كودك‌تان به گلودرد میكروبی مربوط است پزشك را سریعاً مطلع سازید. این بیماری توسط باكتری‌ استرپتوكوك ایجاد می‌شود و نیازمند معالجه‌ با آنتی‌بیوتیك است.
5. انسداد روده
اگر حال كود‌ك‌تان خوب به نظر می‌رسد و لحظه‌ای بعد ناگهان از درد به خود می‌پیچد? دست روی دست نگذارید? به خصوص اگر این علایم رفته رفته شدید‌تر و سریع‌تر تكرار شوند و كود‌ك‌تان در حال استفراغ باشد.
این علایم ممكن است نشانه‌ی ابتلا به اینتوساسپشن (دخول بخشى از روده در بخش دیگر) باشند? انسدادی كه معمولا برای كودكان 5 ماه تا 2 سال رخ می‌دهد. این بیماری شیوع زیادی ندارد? ولی می‌تواند خطرناك باشد? لذا سریعاً با دكتر كودك‌تان تماس بگیرید؛ اگر نتوانستید با پزشك تماس بگیرید? او را سریع‌تر به اورژانس برسانید? زیرا كه ممكن است به جراحی نیاز داشته باشد.
6. آپاندیسیت
علایم شناخته‌ی آپاندیسیت درد شكم (مخصوصاً در قسمت راستِ پایین شكم)? تب? و استفراغ هستند. اگر كودك شما استامینوفن بچه خورده است و تب وی كاهش نیافته? دردش رفته رفته بدتر می‌شود و نمی‌تواند چیزی را در معده‌ی خود نگه دارد? حتی آب را? ممكن است آپاندیسیت داشته باشد. وی را به نزد پزشك ببرید یا به اورژانس برسانید. 7. گاز معده
شما به عنوان یك بزرگسال می‌دانید كه چقدر گاز معده اذیت می‌كند. برای كودكان نیز گاز معده دردآور است؛ و ممكن است همان عامل درد مزمن شكمی باشد كه دكتر نمی‌تواند كشفش كند.
وقتی كودك‌تان از گاز رنج می‌برد? باید بفهمید به تازگی چه خورده است . یكی از دلایل احتمالا آب‌میوه‌ی زیاد استریا؛ بسیاری از آب‌میوه‌ها – همچون آب سیب? و آب گیلاس حاوی سوربیتول هستند كه شكلی هضم‌ناشدنی از قند هاست.
AAP پیشنهاد می‌كند كه كودكان خردسال بیش از حدوداً 2/1 تا 4/3 لیوان آب‌میوه در روز ننوشند. نوشیدن آبمیوه‌ی زیاد علاوه بر ایجاد ناراحتی معدی? باعث می‌شود از دیگر غذا‌های مغذی كمتر مصرف شود و همچنین موجب خرابی دندان‌ها نیز می‌شود.
اكثر دل دردهای كودكان علت جسمی ندارد
پژوهشگران اعلام كردند: درد مزمن شكم در كودكان و نوجوانان شیوع زیادی دارد. به گزارش سلامت نیوز به نقل از شبكه خبر، پژوهشگران با درج مقاله ای در آخرین شماره نشریه پزشكی آرشیو بیماری در كودكی اعلام كردند ، حدود بیست درصد كودكان و نوجوانان به دل درد مزمن دچارند كه در اكثر موارد هیچ علت جسمی برای این دل دردها و جود ندارد. پژوهشگران دانشگاه پزشكی آبردین (Aberdeen ) با بررسی 675 كودك 11 تا 14 سال به مدت 4 سال متوجه شدند : 22 درصد این كودكان به دل درد مزمن دچارند. بر اساس این بررسی ، شیوع دل درد ، در نوجوانانی كه به سردرد ، درد معده ، مشكلات رفتاری و احساس خستگی دچارند، یا از رفتن به مدرسه لذت نمی برند ، بیش از دیگر همسالان آنان است
در مقابله با دل درد كودكان، خوددرمانی نكنید
به گفته یك متخصص، خانواده‌ها باید دل درد كودكان را جدی بگیرند و از خود درمانی برای مقابله با این مشكل خودداری كنند.
دكتر "غلامرضا خاتمی" رییس انجمن گوارش و كبد كودكان ایران روز جمعه در دومین همایش بیماری‌های شایع گوارش كودكان افزود: عدم درمان به موقع و صحیح می‌تواند باعث عواقب جبران ناپذیری در سلامت كودكان شود.
وی اظهار داشت: آموزش و ارتقا سطح آگاهی خانواده‌ها و پزشكان برای تشخیص و درمان بیماری‌های گوارشی كودكان جهت پیشگیری از بحرانی شدن بیماری و احتمال مرگ و میر آنها حایز اهمیت است.
رییس انجمن گوارش و كبد كودكان ایران با اشاره به اینكه بیش از صد علت دل درد در كودكان تعریف شده است، افزود: تشخیص و درمان صحیح دل درد تنها از طریق پزشك باید انجام شود و خانواده‌ها باید از دادن داروهای گیاهی، شیمیایی و خوددرمانی برای بهبود دل درد كودكانشان خودداری كنند. وی تصریح كرد: دل دردهایی كه با علایمی نظیر تب، سرفه، درد دست و پا، اسهال و استفراغ همراه است و به سادگی درمان نمی‌شود باید جدی گرفته شود. دكتر خاتمی ادامه داد: دل دردهایی كه در نوزادان یك و دو ماهه بروز می‌كند، كولیت و یا درد به صورت قلنج نام دارد كه با گریه، جیغ زدن و جمع كردن دست و پای كودك به سمت شكم به مدت یك تا دو ساعت و اغلب در شب‌ها همراه است كه مادران می‌توانند در این مواقع نوزاد را بغل كنند تا هوای داخل معده نوزاد تخلیه شود. وی با اشاره به اینكه دل دردها به دو نوع با علت و بدون علت تقسیم می‌شود، خاطرنشان كرد: در كودكان سنین ‪۳تا ‪۴سال دل درد با اسهال و استفراغ همراه است وبرگشت غذا (ریفلاكس)، ورم معده و روده، كبد، آپاندیست، سنگ كیسه صفرا و كلیه و بیش از صد نوع بیماری از علت‌های دل درد در كودكان به شمار می‌آید. رییس انجمن گوارش و كبد كودكان ایران افزود: دل درد مزمن كه بیش از سه ماه طول می‌كشد و نزدیك به ‪۲۰درصد كودكان سنین ‪۴تا ‪۶سال را مبتلا می كند و در دختران راهنمایی و دبیرستانی به ‪۳۰درصد می‌رسد، گاهی بدون علت است.
وی با تاكید بر اینكه خوددرمانی نه تنها به بهبود دل درد كودكان كمكی نمی‌كند بلكه باعث تشدید بیماری نیز می‌شود، تاكیدكرد: بسیاری از دل دردهای كودكان در صورت عدم درمان از جمله اسهال منجربه فوت كودكان می‌شود.
بنابراین مراجعه به موقع به پزشك برای تشخیص صحیح علت دل درد و درمان به موقع آن از اهمیت بسزایی برخوردار است