لالای فرشته

تغذیه تکمیلی

taghziye

چرا شروع تغذیه تکمیلی بعد از شش ماهگی مهم است؟

شیر مادر تا پایان 6 ماهگی به تنهایی و بدون اضافه کردن هر نوع غذای کمکی برای رشد طبیعی شیرخوار کافی است. البته از 15 روزگی باید به کودک قطره مولتی ویتامین یا A+D نیز داد.

بعد از 6 ماهگی نیازهای غذایی شیرخوار به تنهایی با شیر برآورده نمی شود و لازم است علاوه بر شیر مادر، تغذیه کودک با غذاهای نیمه جامد نیز شروع شود. علاوه بر تامین انرژی، تغذیه تکمیلی، دوران بسیار حساسی برای ایجاد عادات صحیح غذایی و استفاده از غذای سفره خانواده است. بهترین سن شروع غذای کمکی بعد از پایان ماه ششم زندگی است.

اگر غذای کمکی را زود شروع کنیم چه مشکلاتی پیش خواهد آمد؟

اصولاشروع غذای کمکی قبل از پایان 6 ماهگی به دلیل آماده نبودن دستگاه گوارش شیرخوار برای پذیرش غذاهای دیگر غیر از شیر اقدام نادرستی است، چون دستگاه گوارش کودک هنوز تکامل نیافته است و با کوچکترین آلودگی به علت عدم رعایت بهداشت، امکان ابتلاء به عفونت ها از جمله اسهال، افزایش می یابد و باعث کاهش یا توقف رشد شیرخوار می شود. از طرف دیگر شروع زودرس تغذیه تکمیلی سبب کاهش مدت زمان مکیدن پستان مادر توسط کودک و در نتیجه کاهش شیر مادر می شود، به علاوه ممکن است غذای کمکی در مقایسه با شیر مادر انرژی و مواد مغذی کمتری به کودک برساند که موجب اختلال رشد کودک و نهایتاً سوء تغذیه او می شود. همچنین زود شروع کردن تغذیه تکمیلی احتمال بروز حساسیت را در کودک افزایش می دهد.

اگر غذای کمکی دیر شروع شود چه مشکلاتی پیش می آید؟

بعد از سن 6 ماهگی نیاز غذایی کودک تنها با خوردن شیر مادر تامین نمی شود و باید علاوه بر شیر مادر به کودک غذای کمکی داده شود، در غیر این صورت رشد کودک کند یا حتی متوقف شده و منجر به سوء تغذیه او می شود. البته این بدان معنی نیست که باید دفعات شیردهی را کم کرد بلکه باید مادر را ترغیب کرد که هر زمان که کودک تمایل داشت شیر خود را به او بدهد و بر اساس سن کودک چند نوبت نیز غذای کمکی بعد از شیر مادر به او بدهد. اگر غذای کمکی دیر شروع شود کودک تمایل خود را به خوردن غذاهای دیگر و امتحان کردن مزه و طعم های جدید از دست می دهد. همچنین تکامل عمل جویدن به تعویق می افتد و کودک غذای دیگری جزء شیر مادر و یا مایعات را نمی خورد که این خود منجر به کم غذایی، اختلال رشد و سوء تغذیه می شود.

مناسب ترین غذاها برای تغذیه تکمیلی چیست؟

غذایی که برای کودک به عنوان غذای کمکی انتخاب می شود باید خصوصیات زیر را دارا باشد:

1- نرم و سهل الهضم باشد.

2- مواد اولیه آن در دسترس باشد.

3- قیمت آن ارزان و مناسب عادات غذایی خانواده باشد.

4- مقوی و مغذی باشد.

5- تازه، پاکیزه و بهداشتی باشد.

6- کاملاً پخته و بعد از خنک شدن مصرف شود.

اصولی که در تغذیه تکمیلی باید رعایت شود

1- مواد غذایی باید از نظر مقدار و نوع به تدریج به غذای شیرخوار اضافه شود.

2- ابتدا از یک نوع غذای ساده شروع و به تدریج به مخلوطی از چند نوع غذا تغییر داد.

3- از مقدار کم شروع و به تدریج بر مقدار آن افزوده شود.

4- بین اضافه کردن مواد غذایی مختلف حدود 7- 5 روز فاصله لازم است. زیرا شیرخوار باید به یک نوع غذا عادت کند و بعد غذای جدید اضافه شود. اضافه کردن یک به یک مواد سبب می شود اگر ناسازگاری به یک ماده غذایی داشته باشد شناخته شود همچنین دستگاه گوارش کودک فرصت پیدا می کند تا به غذا عادت کند.

5- ابتدا باید غذا رقیق باشد مثلاً غلظت آن کمی بیشتر از شیر مادر باشد سپس به تدریج بر غلظت آن افزوده شود. سفت کردن تدریجی غذا سبب یاد گرفتن عمل جویدن می شود.

6- اگر در شروع غذای تکمیلی شیرخوار به غذای خاصی بی میل بود در خوردن آن نباید پافشاری کرد. می توان یک تا دو هفته آن غذا را حذف و سپس دوباره به او داد.

نحوه شروع و ادامه غذای کمکی:

غذاهای کمکی در پایان 6 ماهگی (180 روزگی) شروع می شود، هم زمان با شروع غذای کمکی تغذیه با شیر مادر باید همچنان مکرر و بر حسب میل و تقاضای شیرخوار ادامه داشته و حتی دفعات تغذیه با شیر مادر افزایش می یابد.

نحوه تغذیه تکمیلی کودک در هفته اول ماه هفتم:

شروع غذای کمکی با فرنی آرد برنج است که روز اول از یک قاشق مربا خوری یک بار در روز (ظهر) شروع شده و کم کم به مقدار و دفعات آن اضافه می شود به طوری که روز دوم به دو قاشق مربا خوری (یک قاشق ظهر و یک قاشق عصر)، روز سوم به سه قاشق مربا خوری (ظهر و عصر و شب هر بار یک قاشق)، روز چهارم به 4 قاشق مربا خوری (صبح، ظهر، عصر و شب هر بار یک قاشق)، روز پنجم به 8 قاشق مربا خوری (صبح، ظهر، عصر و شب هر بار 2 قاشق) و روز ششم و هفتم به 12 قاشق مربا خوری (صبح، ظهر، عصر و شب هر بار سه قاشق) می رسد.

غذای کمکی در هفته دوم ماه هفتم:

در این هفته می توان حریره بادام را رژیم غذایی کودک اضافه نمود. شروع آن نیز مانند فرنی از یک قاشق مربا خوری یک بار در روز است تا روز ششم و هفتم به 12 قاشق مربا خوری در روز برسد. فراموش نشود که در این هفته به تدریج که مقدار و دفعات تغذیه با حریره بادام افزایش می یابد مقدار و دفعات تغذیه با فرنی کم می شود. بنابراین در هر وعده و یا در تمام دفعات می توان حریره بادام را جایگزین فرنی نمود.

نحوه تغذیه تکمیلی کودک در دو هفته آخر ماه هفتم:

ضمن ادامه تغذیه با شیر مادر، قبل هر وعده غذای کمکی، در این دو هفته شیرخوار با غذای جدیدی آشنا شده و سوپ به رژیم غذایی او اضافه می شود. بدین ترتیب که روز اول، صبح و عصر و شب هر بار از سه قاشق مرباخوری فرنی یا حریره بادام استفاده می کند و ظهر علاوه بر فرنی و حریره بادام، یک قاشق مرباخوری سوپ هم می خورد. به این ترتیب، هر روز یک قاشق مرباخوری به سوپ ظهر و شب اضافه ولی از فرنی یا حریره بادام کم می شود تا بر حسب اشتهای کودک مقدار سوپ به 3 تا 6 قاشق مربا خوری در هر وعده برسد.

چند نکته مهم در تهیه سوپ برای کودک:

1- هر سه روز یک بار یک نوع سبزی به سوپ اضافه کنید مانند جعفری، گشنیز، لوبیا سبز، کدو سبز، کرفس، هویج، گوجه فرنگی، سیب زمینی، کدو حلوایی.

2- به سوپ کودک نباید نمک، شکر یا چاشنی اضافه کرد.

3- بهتر است کدو، کرفس، لوبیا سبز را اول پخته و بعد به سوپ کودک اضافه نمود.

4- سبزی ها باید در آخرین لحظات پخت سوپ اضافه شود. در ظرف نیز باید بسته باشد تا ویتامین های آن از بین نرود.

5- استفاده از اسفناج تا یک سالگی مجاز نبوده و نباید به سوپ شیرخوار اضافه شود.

6- سیب زمینی را هم می توانید به سوپ کودک اضافه کنید. برای این کار، ابتدا سیب زمینی را بشویید و با پوست آن را بپزید. سپس پوست آن را جدا کرده و سیب زمینی پخته شده را به سوپ کودک اضافه کنید دقت کنید اگر بعد از پوست کندن سیب زمینی، بخشی از آن سبز رنگ بود باید آن را جدا کرده و دور بریزید.

7- همراه با سوپ می توانید به کودک ماست بدهید. بهتر است ماست با سوپ مخلوط نشود تا کودک با طعم ماست آشنا شود. ولی اگر کودک مخلوط ماست با سوپ را دوست دارد این کار بلامانع است.

8- برای تنوع بخشیدن به سوپ کودک، می توانید هر بار یک ماده غذایی جدید مثل جو بلغور گندم و یا رشته فرنگی را که قبلاً پخته و نرم شده است به اندازه یک قاشق مرباخوری به سوپ اضافه کنید.

نحوه تغذیه تکمیلی در دو هفته اول ماه هشتم:

در این دو هفته ضمن دادن سوپ، فرنی یا حریر بادام، زرده تخم مرغ هم به رژیم غذایی شیرخوار اضافه می شود. بنابراین در این سن به کودک باید 5 وعده غذا داده شود. بدین ترتیب که صبح زرده تخم مرغ، ساعت 10 صبح (بین صبحانه و ناهار) 3 قاشق مربا خوری فرنی یا حریره بادام، ظهر 3 تا 6 قاشق مرباخوری سوپ، عصر مجدداً 3 قاشق مرباخوری فرنی یا حریره و در شب دوباره 3 تا 6 قاشق مرباخوری سوپ به کودک داده شود. در این زمان می توانید کم کم از سبزی های نشاسته ای مثل سیب زمینی، کدو حلوایی و نخود فرنگی (نخود سبز) به فاصله هر 3 روز به سوپ اضافه کنید. ضمناً غلظت سوپ باید مانند حلیم باشد.

زرده تخم مرغ را از چه زمان و چگونه به کودک داد؟

زرده تخم مرغ ار 8 ماهگی به رژیم غذایی کودک اضافه می شود. برای دادن زرده تخم مرغ به کودک، ابتدا باید تخم مرغ را به مدت 20 دقیقه در آب بجوشانید تا کاملاً سفت شود. سپس زرده سفت شده را از سفیده آن جدا نموده و روز اول به اندازه یک نخود از زرده تخم مرغ را در کمی آب جوشیده یا شیر مادر نرم و حل کرده، سپس به شیرخوار بدهید.

هر روز صبح همراه با فرنی به تدریج بر مقدار زرده تخم مرغ اضافه کنید تا ظرف 10 روز به یک زرده کامل برسد. از آن به بعد یا هر روز نصف زرده تخم مرغ را همراه با 3 قاشق مرباخوری فرنی یا حریره به کودک بدهید و یا یک روز یک زرده کامل تخم مرغ و روز بعد 5 تا 6 قاشق مرباخوری فرنی یا حریره بادام به کودک بدهید و این کار را به صورت یک روز در میان تکرار کنید.

اگر کودک صبح ها زرده تخم مرغ پخته شده را نمی خورد، آن را با کمی کره و آب مرغ مخلوط و نرم کنید و به او بدهید و یا به سوپ او اضافه کنید. زرده تخم مرغ را می توانید رنده کرده یا با پشت قاشق له کنید و داخل سوپ و یا پوره (هر نوع پوره ای که درست می کنید) بریزید.

نحوه تغذیه کودک در دو هفته دوم ماه هشتم:

برای تنوع بخشیدن به غذای کودک باید هر چند روز یک بار مواد تشکیل دهنده سوپ را تغییر داد. هر سه روز یک بار می توان جو، بلغور گندم، رشته فرنگی را که قبلاً پخته و نرم شده است به اندازه یک قاشق مرباخوری به سوپ اضافه کرد. بعد از اضافه کردن جو، گندم و... بهتر است به اندازه یک قاشق مرباخوری کره یا روغن مایع به سوپ اضافه نمود. افزودن کره یا روغن مایع به غذای شیرخوار به ویژه شیرخوارانی که رشد کافی ندارد به رشد آنان کمک می کند.

از چه زمانی می توانید به کودک خود پوره سبزی ها را بدهید؟

از اواسط ماه هشتم می توانید به کودک پوره سبزیجات هم بدهید. از سبزی های نشاسته ای (مثل سیب زمینی و کدو حلوایی) و یا سایر سبزی ها (مانند هویج) می توان پوره تهیه کرد و به جای یک وعده فرنی صبح یا عصر به کودک پوره سبزی داد. برای تهیه پوره سیب زمینی، ابتدا آن را شسته و با پوست بپزید و بعد از پخته شدن، پوست آن را جدا کرده و همراه با یک قاشق مرباخوری کره یا روغن مایع نرم کرده و کم کم به آن شیر پاستوریزه جوشیده شده اضافه کنید تا به نرمی و غلظت دلخواه برسد.

نحوه تغذیه تکمیلی در دو هفته اول ماه نهم:

از 9 ماهگی می توان حبوبات را نیز به سوپ کودک اضافه کرد. معمولاً از عدس و ماش که هضم آسان تری دارند شروع کنید. در صورت امکان می توان از جوانه عدس یا ماش در تهیه سوپ استفاده کرد. در مورد سایر حبوبات مثل لوبیا چیتی، لوبیا قرمز و... بهتر است قبلاً آنها را خیس کرده و پوستشان را جدا نموده و بعد از پختن به سوپ کودک اضافه کرد.

نحوه تغذیه در دو هفته دوم ماه نهم:

در این سن با استفاده از میوه های فصل آب میوه تازه تهیه کنید و به کودک بدهید. ابتدا از یک قاشق مرباخوری در روز همراه با یک قاشق مرباخوری آب جوشیده و سرد شده شروع کنید تا کم کم به 6 قاشق مرباخوری آب میوه خالص برسد. آب میوه را می توان بعد از فرنی یا حریره ساعت 10 صبح داد.

نحوه تغذیه تکمیلی در دو هفته اول ماه دهم:

از ماه دهم می توان به جای آب میوه، خود میوه را به کودک داد. برای این کار باید از یک قاشق مرباخوری میوه های فصل (هلو، سیب، موز، گلابی،...) شروع نمود و مقدار آن را به سه قاشق مرباخوری رساند. میوه مورد نظر باید کاملاً رسیده و شسته باشد و بعد از جدا کردن پوست و هسته آن، میوه را با پشت قاشق کاملاً نرم کرده و سپس به کودک بدهید. مقدار میوه را به تدریج زیاد کرده و به 5 تا 6 قاشق مرباخوری در روز برسانید. در این زمان کم کم بر حسب اشتهای کودک به مقدار سوپ او به میزان حداکثر 10=6 قاشق مرباخوری در ظهر و شب بیافزایید. همچنین کودک را با غذاهایی که می تواند به دهان ببرد مانند نان، بیسکوئیت ساده، ماکارونی پخته، تکه های سیب زمینی پخته، کوفته قلقلی و... آشنا کنید.

نحوه تغذیه تکمیلی در دو هفته دوم ماه دهم:

در این زمان علاوه بر تنوع بخشیدن بر سوپ کودک می توان از کته نرم که در آبگوشت یا آب مرغ پخته می شود همراه با خود گوشت استفاده کرد. همچنین از گوشت ماهی که تیغ های آن کاملاً گرفته شده باشد و همراه با کته نرم و سبزی پخته شده باشد می توان به کودک داد.

نحوه تغذیه تکمیلی در ماه یازدهم و دوازدهم:

تنوع غذای کودک را رعایت کنید. با توجه به اشتهای کودک بر مقدار غذای هر وعده او اضافه نمایید، همچنان برای کودک غذای جداگانه تهیه کنید و از دادن غذای سفره خانواده به کودک به علت داشتن نمک و چاشنی اجتناب نمایید.

یک نکته مهم در تغذیه کودک زیر یکسال:

از پایان 6 ماهگی و همزمان با شروع غذای کمکی تا پایان 12 ماهگی غذای اصلی شیرخوار هنوز شیر مادر است لذا به تغذیه با شیر مادر به طور مکرر و بر حسب تقاضا و تمایل شیرخوار در تمام مدت شب و روز به ویژه قبل هر وعده غذای کمکی باید توجه شود. معده کوچک کودک را با غذاها پر نکنید. چه این امر سبب می شود که کودک برای مدت طولانی تر سیر بماند و در نتیجه کمتر پستان مادر را بمکد. در نتیجه هم شیر کمتر به او می رسد و هم حجم کلی شیری که مادر تولید می کتد کاهش خوهد یافت.

چه مواد غذایی را به کودک زیر یکسال نباید داد؟

به طور کلی تا یک سالگی عسل غیر پاستوریزه، پنیر، سفیده تخم مرغ، شکلات، بادام زمینی، میگو، فلفل و ادویه جات، ترشی ها، نمک، نوشابه های گاز دار، آب میوه های صنعتی، از میوه ها، خربزه، کیوی، انواع توت (توت سفید، توت فرنگی، تمشک)، آلبالو، گیلاس، از حبوبات، نخود و لپه و از گروه سبزی ها اسفناج و کلم توصیه نمی شود. توجه داشته باشید استفاده از شیر گاو در تهیه فرنی بلامانع است. زیرا با جوشانیدن شیر مقدار مواد حساسیت زای آن کمتر می شود.

در تغذیه کودکان زیر یکسال همواره به این نکات توجه کنید:

دادن آب میوه به مقدار زیاد و یا شیرینی قبل از غذا، سبب کم شدن اشتها می شود و رشد کودک را به خطر می اندازد. بنابراین آب میوه و یا میوه رسیده و نرم را که با پشت قاشق له کرده اید دو بار در روز بعد از غذای وسط روز و با حجم کم به کودک بدهید، ویتامین های مورد نیاز کودک به ویژه ویتامین (ث) از راه شیر مادر تامین می شود.

از چه زمانی باید به کودک از غذای خانواده داد؟

بعد از یک سالگی باید به طور تدریجی کودک را با انواع غذاهایی که افراد خانواده مصرف می کنند آشنا کرد. از این زمان باید کودک از چهار گروه غذایی اصلی یعنی گروه نان و غلات، گروه شیر و لبنیات، گروه گوشت و تخم مرغ و حبوبات و گروه میوه ها و سبزی ها استفاده کند. به طور کلی از سال دوم زندگی ذائقه کودک با غذای خانواده شکل می گیرد، بنابراین بهتر است از تهیه غذاهای شور و پر ادویه خودداری کنید و سعی کنید از سرخ کردن غذا به ویژه با حرارت زیاد و به مدت طولانی پرهیز کنید. مصرف غذای خانواده برای کودک باید تدریجی باشد به طوری که بعد از گذشت مدت زمانی نیاز به تهیه غذای مخصوص و جداگانه برای کودک نباشد.

در سال دوم زندگی روزانه چند بار باید به کودک غذا داد؟

گنجایش معده کودک در مقایسه با افراد بزرگسال کمتر و با مقدار خیلی کمی غذا سیر می شود. از طرف دیگر کودک در حال رشد است و معمولاً دائماً در حال فعالیت و مشغول بازی است، پس نیاز او به انرژی و مواد غذایی زیاد است. در سال دوم زندگی هنوز شیر مادر منبع عمده تامین انرژی و سایر مواد مغذی کودک است. نباید انتظار داشته باشید که کودکان مانند بزرگسالان فقط صبحانه، ناهار و شام بخورند بلکه باید بخصوص بعد از سال اول زندگی حتی تا 5 سالگی حداقل روزانه 5 وعده غذا بخورند.

مصرف نمک را در غذای کودک محدود کنید:

به منظور پیشگیری از ابتلا به بیماری های قلبی-عروقی توصیه می شود که در تمام دوران زندگی به ویژه دوران کودکی و نوجوانی از مقادیر بسیار کم نمک آن هم هنگام طبخ غذا استفاده شود و از افزودن نمک به غذا در سر میز یا سفره جداً خودداری گردد. برای کودکان زیر یکسال که خوب رشد می کنند بهتر است به غذایشان نمک اضافه نکنید ولی برای کودکانی که دچار ایست یا افت وزنی هستند و غذای کاملاً بی نمک خود را نمی خورند هنگام تهیه و طبخ غذا از مقدار بسیار کمی نمک یددار استفاده نمایید.

برنامه غذایی کودکان بالاتر از یکسال

کودکان 1 تا 5 سال دوران رشد را سپری می کنند و بنابراین نیاز به انرژی و پروتئین و سایر مواد مغذی با افزایش سن کودک بیشتر می شود. برای تامین کلیه مواد مغذی مورد نیاز کودکان، برنامه غذایی آنها باید شامل ترکیبی از غذاهای مختلف در گروه های اصلی غذایی باشد. گروه های اصلی غذایی عبارتند از گروه نان و غلات که انرژی و مقدار پروتئین مورد نیاز کودک را تامین می کند. گروه شیر و لبنیات که کلسیم، فسفر و پروتئین را تامین می کند و برای رشد اسکلت و استحکام استخوان ها و دندان ها لازمند. گروه گوشت، حبوبات و تخم مرغ که پروتئین و سایر مواد مغذی مورد نیاز کودک را تامین می کند و برای رشد او لازمند و گروه سبزی ها و میوه ها که ویتامین ها و املاح مورد نیاز کودک را تامین می کنند.

در تغذیه کودکان 5-1 سال چه نکاتی را باید رعایت کرد؟

در تغذیه کودک از ظرف و قاشق تمیز (قاشق مرباخوری برای کوچکترها و قاشق غذاخوری برای کودکان بزرگتر) استفاده کنید.

- قبل از غذا دادن به کودک دست ها و صورت کودک را بشویید.

- آب و مایعات را با فنجان یا لیوان تمیز به کودک بدهید.

- در غذا دادن به کودک صبور باشید و آرام آرام به کودک غذا بدهید.

- در صورتی که کودک تمایلی برای غذا خوردن ندارد هرگز او را مجبور به غذا خوردن نکنید و سعی کنید با تغییر مزه و نحوه طبخ، آن را مجدداً به کودک بدهید و در صورتی که باز هم علاقه ای به خوردن آن غذا نشان نداد، چند روزی از دادن آن غذا صرف نظر کرده و مجدداً به برنامه غذایی کودک اضافه کنید.

- هنگام غذا دادن به کودک با او به آرامش و محبت صحبت کنید تا زمان غذا خوردن برای کودک خوشایند باشد و خاطره خوشی از غذا خوردن در ذهن کودک ایجاد شود.

- مقدار غذای هر وعده کودک را با افزایش سن کودک بیشتر کنید.

- به مقدار غذایی که کودک می خورد توجه کنید، برای هر کودک یک بشقاب جداگانه در نظر بگیرید.

- با افزایش سن کودک برای غذا خوردن به کودک استفلال بدهید و فقط مقدار و نحوه غذا خوردن کودک را نظارت و او را به خوردن ترغیب کنید.

- برای غذا خوردن کودک به او جایزه ندهید بلکه برای ترغیب او به غذا خوردن از طعم غذا تعریف کنید.

- به کودک اجازه دهید غذا خوردن را خودش تجربه کند حتی اگر مقداری غذا هم هنگام خوردن ریخته شود و یا دست و لباس های خود را کثیف کند.

- از دادن تنقلات بی ارزش قبل از غذا و بین وعده ها به کودک خودداری کنید.

آیا می دانید مصرف زیاد هله هوله چه مضراتی برای کودک به دنبال دارد؟

اگر کودک بخصوص در 2 سال اول زندگی که بدن او به سرعت در رشد است به خوردن هله هوله هایی که معمولاً ارزش غذایی زیادی ندارند عادت کند، از مواد مغذی غذاهای مختلف که برای رشد به آن نیاز دارد محروم می شود. هله هوله هایی مثل پفک و نوشابه فقط معده کودک را پر می کنند و موجب احساس سیری می شوند و در نتیجه کودک دیگر اشتهایی برای خوردن غذاهای اصلی و مغذی ندارد. بنابراین سعی کنید کودک را به خوردن این هله هوله ها عادت ندهید و از تنقلات مغذی و سنتی مثل نخودچی و کشمش، برگه میوه ها، میوه های فصل برای کودکان 2 تا 5 سال خود استفاده کنید.

نکاتی که در تغذیه کودکان 5-3 سال باید رعایت نمود.

نکته مهم در تغذیه کودکان 5-3 سال دادن حداقل 5 وعده غذا شامل سه وعده کامل صبحانه، ناهار و شام و 2 میان وعده در ساعات 10 صبح و 5 بعد از ظهر و نهایتاً یک لیوان شیر قبل از خواب است. غذاهایی مثل شیر و بیسکوئیت، نان و خرما، نان و پنیر، کیک، کلوچه ها، میوه یا آب میوه و یا انواع شربت های خانگی، انواع خشکبار مثل بادام، گردو، پسته، کشمش، برگه توت خشک به عنوان میان وعده برای کودکان بسیار مناسب هستند.